De invloed van de hersenen op de darmflora
art. ID 6, 25 oktober 2009
Samengesteld door Dr.Hubert Prinsen
Reageer op dit artikel via onze blog
Terug naar "wegwijs" pagina
Hersenen-darmen-darmflora
Het is een gekend gegeven dat de hersenen een invloed hebben op de werking
van de darm als dusdanig. Zo kunnen de hersenen de darmmotiliteit
beïnvloeden, ze kunnen een invloed hebben op de secreties die in de darm worden
afgegeven enz… een gevolg hiervan is dat de hersenen een indirecte
invloed kunnen uitoefenen op de darmflora door bijvoorbeeld de darmmotiliteit te
beïnvloeden.
Maar de hersenen kunnen ook op een directe wijze een
invloed hebben op de darmflora door signaalmoleculen in het darmlumen af te
geven. Deze signaalmoleculen worden afgescheiden door bepaalde cellen die zich
in de darmwand bevingen en via het zenuwstelsel met de hersenen verbonden
zijn.
De zogenaamde “enterochromaffiene cellen” bezitten deze
eigenschap, maar ook neuronen en bepaalde cellen van het immuunsysteem
die te vinden zijn in de darmwand kunnen dit effect teweegbrengen. Met andere
woorden er is een beïnvloeding van de darmflora vanuit de hersenen. Maar er
bestaat ook een wisselwerking tussen darmflora en de hersenen. Of met
andere woorden een communicatie vanuit de darmflora naar de gastheer toe.
Deze communicatie verloopt via verschillende wegen en mechanismen. Zo kan de
darmflora een invloed hebben op de cellen die de darmwand bekleden (de
enterocyten) via bepaalde moleculen die door de darmflora worden
geproduceerd. Deze moleculen zullen zich plaatsen op receptoren die zich
in de wand van de enterocyten bevinden en zullen dan een signaal doorgeven aan
de enterocyt (receptor gemedieerde signalisatie). Indien de darmpermeabiliteit
verhoogd is kunnen bepaalde moleculen die door de darmflora worden geproduceerd
ook terecht komen op de receptoren van cellen die zich in de darmwand
bevinden en hierop een effect hebben.
De enterochromaffiene cellen zijn belangrijke cellen die signalen doorgeven
zowel vanuit de hersenen naar de darm als vanuit de darm naar de hersenen.
Vanuit de enterochromaffiene cellen bestaat er een nerveuze verbinding
met het zenuwstelsel. Deze verbinding speelt een belangrijke rol bij het
waarnemen van pijn en modulatie van het immuunsysteem, maar ook
bij het effect van emoties op de werking van de darmen (denken we maar aan het
ontstaan van diaree als gevolg van emoties).
Het verbreken of het niet goed
functioneren van deze interactie tussen hersenen en darm en omgekeerd kan een
rol spelen bij het ontstaan van acute en chronische gastrointestinale ziekten,
denken we hierbij aan ziektetoestanden zoals functionele en inflammatoire
darmziekten.
Nat Rev Gastroentrol Hepatol. 2009 May;6(5):306-14
Principles and clinical implications of the brain-gut-enteric microbiota axis.
Rhee SH, Pothoulakis C, Mayer EA.
Wie zijn wij?
Dr. Hubert Prinsen is bioloog met specialiteit voeding...
(meer)
Wegwijs in voeding.
Eigen artikels / Andere bijdragen...(meer)